Sorting by

×
24 Haziran 2024
Genel

Nöroçeşitlilik ve Otizmin Faydaları

 Psychology Today Ekibi tarafından incelendi

Çeviren Editör: Sebahattin Sumeli

Nöroçeşitlilik, otizm ve diğer gelişimsel veya öğrenme koşullarının tedavi edilecek hastalıklardan ziyade kucaklanması gereken farklılıklar olduğu fikrine dayanan bir terimdir (ve bir harekettir). Nöroçeşitlilik hareketi öncelikle otizm etrafında yoğunlaşıyor ancak diğer koşulları da kapsıyor. Bu durum tartışmasız değildir, çünkü yelpazenin en ciddi ucunda yer alan aileler sıklıkla destek ve tedavi için mücadele etmekte ve tıbbi olmayan bir modelin hem tedaviyi hem de durumun altında yatan genetik araştırmaları caydırabileceğinden endişe duymaktadır.

Nöroçeşitlilik paradigması, yelpazedeki bazı kişilerin sahip olduğu yeteneklerle örtüşüyor. Otizmli kişilerin hafıza, hatırlama veya matematik konularında güçlü yetenekleri olabilir. Organizasyon ve detaylara dikkat etme konusunda üstün olabilirler. Bazıları her zaman büyüleyici olan savant sendromuna bile sahip olabilir.

Nöroçeşitlilik, popülasyon içindeki bireyler arasında beyin fonksiyonlarındaki çeşitliliği vurgulayan bir kavramdır. Bu çeşitlilik, otizm, DEHB, Tourette sendromu, epilepsi, disleksi, bipolar bozukluk gibi farklı nörolojik durumları içermektedir. Nöroçeşitlilik, bu farklılıkları bir hastalık olarak görmek yerine, bireylerin farklı düşünme ve davranış biçimlerini kabul etmeyi savunan bir yaklaşımı ifade eder.

Nöroçeşitliliğin savunucuları, toplumun damgalamayı ortadan kaldırması, bireylerin potansiyellerine odaklanması ve farklı düşünce biçimlerinin topluma katkı sağlayabilecek yetenekler içerdiğini kabul etmesi gerektiğini savunur. Bu paradigma, otizmi tedavi edilmesi gereken bir hastalık olarak gören tıbbi modele karşı bir duruş sergiler.

Farklı düşünmenin faydaları arasında, otizmli bireylerin özel yeteneklere sahip olabilecekleri ve bu yeteneklerin belirli alanlarda avantaj sağlayabileceği bulunmaktadır. Örneğin, yüksek işlevli otizmi olan bireyler, yazılım testi veya kalite kontrol gibi alanlarda mükemmel performans gösterebilirler.

Ancak, nöroçeşitlilik tartışmalı bir konudur. Otizm topluluğunda, nöroçeşitliliğin savunulmasına karşı çıkanlar genellikle ağır otizmli bireylerin aile üyeleridir. Bu kişiler, otizmi bir engellilik olarak görmekte ve tedavinin önemli olduğunu savunmaktadırlar. Tartışmalar genellikle bireyin özgün benliğini koruma ve aynı zamanda gelişimine destek olma arasında bir denge bulma çabasını yansıtmaktadır.

Savant sendromu, otizmli veya başka bir engeli olan bireyin belirli bir alanda olağanüstü yeteneklere sahip olması durumunu ifade eder. Bu sendrom, olağanüstü becerilere sahip olan savantlar arasında öne çıkan bir durumdur. Örneğin, müzik, matematik veya resim gibi alanlarda üstün yeteneklere sahip olabilirler.

Otizmde savant sendromunun yaygınlığı %10 civarındadır. Yani, otizmli bireylerin yalnızca küçük bir kısmı savant yeteneklere sahiptir. Ancak, medyada bu durumun aşırı temsil edilmesi, genel izlenimde bu oranın daha yüksek olduğu yanılsamasına yol açabilir.

İki kez istisnai veya 2E, entelektüel açıdan yetenekli olup aynı zamanda öğrenme veya gelişimsel zorluk yaşayan bireyleri ifade eder. Bu durum, otizmli, DEHB’li veya disleksili bireyler için geçerli olabilir. Bu bireylerin yetenekleri, engellerini maskeleyebilir veya tam tersi durumda, engelleri yeteneklerini maskeleyebilir. Bu durumu tanımlamak, bireylerin uygun destek ve hizmetlere erişmelerine yardımcı olabilir.

About The Author

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir